جرمگیری دندان تنها یک کار زیبایی نیست، بلکه درمانی علمی و ضروری برای حفظ سلامت دهان و پیشگیری از بیماریهای لثه، تحلیل استخوان فک و پوسیدگیهای پنهان است.
اگر با بوی بد دهان در جمعها معذب میشوید، هنگام مسواک زدن خونریزی لثه دارید یا زبری سطح دندانها باعث میشود حتی بعد از مسواک هم حس تمیزی نکنید، این نشانهٔ وجود پلاکهای سختشده و جرمهای زیر لثه است که بدون مداخلهٔ حرفهای از بین نمیروند.
در این راهنمای جامع، همه چیز درباره جرمگیری دندان و از بین بردن جرم دندان را با جزئیات علمی بررسی کردهایم؛ از هزینهٔ واقعی ۱۴۰۴ در تهران، مدتزمان و میزان درد گرفته تا تفاوت روشهای دستی، جرمگیری اولتراسونیک، ایرفلو و لیزر. همچنین یاد میگیرید چگونه با مراقبتهای درست، از بازگشت جرم جلوگیری کرده و سلامت مینای دندان را حفظ کنید.
این مقاله دقیقاً همان چیزی است که هرکسی پیش از تصمیمگیری برای جرمگیری باید بخواند؛ پاسخی کامل به دغدغههایی مثل «آیا جرمگیری درد دارد؟»، «آیا مینای دندان آسیب میبیند؟» و «بهترین روش برای حذف جرمهای قدیمی چیست؟».
اگر میخواهید لثههای سالم، دهانی خوشبو و لبخندی سفید و درخشان داشته باشید، همین حالا خواندن این راهنما را شروع کنید.
مضرات جرمگیری دندان را قبل از رزرو نوبت بشناسید: چه چیزهایی طبیعی و گذراست (مثل حساسیت خفیف) و چه علائمی هشدار جدی محسوب میشود.
یک چکلیست کوتاه داریم که کمک میکند از آسیب به مینا و التهاب لثه پیشگیری کنید؛ راهنمای «مضرات جرمگیری دندان» را بخوانید.
خلاصهٔ سریع دربارهٔ جرمگیری دندان در سال ۱۴۰۴
پیش از تصمیمگیری برای جرمگیری، این اطلاعات کلیدی را بدانید:
هزینهٔ حدودی (۱۴۰۴)
حدود ۱٬۹۰۰٬۰۰۰ تومان برای جرمگیری کامل دو فک؛ بسته به شدت جرم، روش انتخابی و نیاز به بروساژ ممکن است کمی بیشتر شود.
مدتزمان انجام
بین ۳۰ تا ۶۰ دقیقه؛ در موارد جرم زیر لثه یا سنگین تا ۹۰ دقیقه طول میکشد.
درد و حساسیت
معمولاً خفیف و قابلتحمل است؛ در صورت لثهٔ حساس از بیحسی موضعی استفاده میشود. استفاده از خمیردندان ضدحساسیت تا دو هفته توصیه میشود.
فاصلهٔ مناسب مراجعات
هر ۶ ماه یکبار؛ در افراد سیگاری، کسانی که ارتودنسی دارند یا جرمگیری سریعتری دارند ممکن است فاصله کوتاهتر شود.
روشهای مؤثر
اولتراسونیک: حذف جرمهای سخت و زیر لثهای با ارتعاشات دقیق. ایرفلو: تمیز کردن لایههای میکروبی چسبنده و لکههای چای، قهوه و سیگار بدون آسیب به دندان.
مراقبتهای پس از جرمگیری
تا ۴۸ ساعت از نوشیدنیهای خیلی داغ یا سرد پرهیز کنید، از مسواک نرم و نخدندان استفاده کنید و اگر حساسیت بیش از ۷ روز ادامه داشت، به دندانپزشک مراجعه کنید.
اگر دوست دارید تعریف علمی، تاریخچه و نقش دقیق جرمگیری دندان در سلامت دهان و لثه را از نگاه منابع معتبر جهانی بدانید، پیشنهاد میکنیم حتماً نگاهی به صفحهٔ تخصصی آن در ویکیپدیا بیندازید؛ جایی که بهصورت علمی و پایهای توضیح داده شده چرا این درمان از ضروریترین اقدامات برای پیشگیری از بیماریهای لثه و پوسیدگی دندان محسوب میشود.
جرمگیری دندان چیست و چه زمانی لازم است؟
جرمگیری دندان درمانی حرفهای برای برداشتن جرم/کلکولوس (پلاکِ سختشده)، رسوبات لبه و زیرِلثه و لکههای مقاوم است تا خونریزی لثه، بوی بد دهان و خطر پوسیدگی کنترل شود. وقتی بهدلیل تجمع پلاک دندانی با مسواک و نخ پاک نمیشود، جرمگیری دندان با اولتراسونیک/ابزار دستی انجام میگردد و در پایان با پولیش سطح دندان صیقلی میشود.
نشانههای نیاز به جرمگیری
خونریزی هنگام مسواک یا نخدندان، التهاب و قرمزی لثه
بوی بد دهانِ ماندگار یا طعم فلزی
جرم قابلمشاهده پشت دندانهای قدامی پایین
لکههای پایدار ناشی از چای، قهوه و دخانیات
عقبنشینی لثه یا حساسیت دندانی به سرد و گرم
تفاوتهای مهم
پلاک دندانی: لایهٔ نرم میکروبی؛ با مسواک و نخ قابلحذف است.
جرم/کلکولوس: پلاکِ معدنی و سخت؛ فقط با ابزار حرفهای برداشته میشود.
لکهٔ سطحی: رنگدانههای روی مینا؛ با پولیش یا ایرفلو بهخوبی پاک میشود.
نتیجهٔ عملی: اگر خونریزی لثه، بوی بد پایدار یا زبریِ محسوس روی دندانها دارید، زمان ارزیابی و جرمگیری حرفهای است تا سلامت لثه و دوام مینای دندان حفظ شود.
برداشتن پلاک و جرم زیر لثه برای جلوگیری از التهاب
روشهای جرمگیری و از بین بردن جرم دندان
برای حذف کامل جرم و بازگرداندن سلامت لثه و سفیدی دندانها، روشهای مختلفی در جرمگیری دندان بهکار میرود که هرکدام نقش متفاوتی دارند و ترکیب آنها بهترین نتیجه را میدهد.
۱. اولتراسونیک و ابزار دستی
در این روش، نوک دستگاه اولتراسونیک با ارتعاش و جریان آب، جرمهای سخت و زیرلثهای را میشکند و میشوید؛ روشی سریع، ایمن و مؤثر که انتخاب اول بیشتر بیماران است. ابزارهای دستی در پایان کار برای نواحی ظریف و صافکردن دقیق سطوح استفاده میشوند. ترکیب این دو روش، جرم را بهطور کامل حذف کرده و سطح ریشه را صیقلی میکند.
از بین بردن جرم سخت دندان با دستگاه اولتراسونیک
۲. ایرفلو برای لکهها و لایههای چسبنده
ایرفلو با پاشش کنترلشدهی آب، هوا و پودر مخصوص، لایههای میکروبی و لکههای سطحی ناشی از چای، قهوه یا سیگار را بدون آسیب به مینا پاک میکند و حس تمیزی و صافی طولانیتری به دندانها میدهد. ایرفلو جایگزین ابزار جرمگیری نیست بلکه مکملی عالی برای حفظ نتیجه درمان است.
۳. جرمگیری عمیق (زیر لثهای)
وقتی عمق پاکِت لثه افزایش یافته، خونریزی، التهاب یا تحلیل استخوان دیده میشود، جرمگیری عمیق و صافسازی ریشه با بیحسی موضعی انجام میشود. این روش در درمان بیماریهای لثه مؤثر بوده و ممکن است طی چند جلسه انجام شود.
۴. پولیش و بروساژ پس از جرمگیری دندان
در پایان، سطح دندان با خمیرهای مخصوص و ابزار پولیش صیقلی میشود تا چسبندگی پلاک کاهش یافته و نتیجه جرمگیری دندان ماندگارتر شود.
نکته کاربردی:
اصطلاح «جرمگیری با لیزر» بیشتر جنبه تبلیغاتی دارد؛ لیزر ابزار اصلی حذف جرم نیست و فقط نقش کمکی در برخی درمانهای لثه دارد.
نتیجه: انتخاب روش مناسب جرمگیری بسته به شدت جرم، شرایط لثه و نوع رسوبات متفاوت است. ترکیب روشهای حرفهای، بهترین راه برای از بین بردن جرم دندان و حفظ سلامت و زیبایی لبخند شماست.
جرمگیری دندان با لیزر؛ واقعیت و کاربرد آن در درمان
اصطلاح «جرمگیری دندان با لیزر» که این روزها زیاد دیده میشود، در واقع یک عنوان تبلیغاتی است نه یک روش مستقل درمانی. لیزر بهتنهایی نمیتواند رسوبات سخت و کلسیفیهشدهٔ دندانی را حذف کند، زیرا جرمهای دندان (کلکولوس) بسیار محکم به سطح دندان چسبیدهاند و فقط با ابزار حرفهای مانند دستگاه اولتراسونیک یا ابزار دستی قابل برداشت هستند.
نقش اصلی لیزر در فرآیند جرمگیری، تکمیل و تقویت درمان پس از پاکسازی مکانیکی است. لیزر میتواند محیط زیر لثه را ضدعفونی کند، التهاب لثه را کاهش دهد، روند ترمیم بافت را تسریع کند و احتمال عفونتهای ثانویه را کم کند.
به همین دلیل، در کلینیکهای پیشرفته، ترکیب جرمگیری معمولی با لیزر نتایج بهتری در درمان بیماریهای لثه و سلامت بافتهای نگهدارندهٔ دندان دارد.
تفاوت اصلی این روش با جرمگیری سنتی در این است که لیزر مکمل درمانی محسوب میشود نه جایگزین آن. ابزار اولتراسونیک و دستی همچنان روش اصلی برای حذف جرمهای سخت هستند و لیزر تنها به بهبود شرایط لثه و کاهش التهاب پس از درمان کمک میکند.
تفاوت جرمگیری حرفهای را همینجا تجربه کنید
خیلی از مراجعان ما میگویند «جرمگیری قبلیشان هیچ شباهتی به این نداشته» — دلیلش سادهست: همه جا از پودرهای بیکیفیت و دستگاههای معمولی استفاده میشود، اما ما در کلینیک دکتر کیهان کندری از دستگاه ایرفلو آلمانی نسل جدید با پودر اورجینال بهره میبریم؛ ترکیبی که نهتنها جرم و بیوفیلم را کاملاً حذف میکند، بلکه بدون آسیب به مینا، لثه را سالم نگه میدارد و نتیجهای ماندگار و متفاوت ایجاد میکند.
شاید فقط یک تماس کوتاه با ما مشخص کند که آیا زمان جرمگیری شما رسیده یا نه، چه روشی برای دندانهایتان بهتر است و چطور میتوانید از آسیبهای احتمالی پیشگیری کنید.
اگر سؤالی در ذهنتان هست یا میخواهید بهترین روش را برای شرایط خودتان بدانید، همین حالا تماس بگیرید.
مناسب برای دندانهای حساس و ارتودنسی، حس صیقلی عالی
نمیتواند جرم سخت را حذف کند
اولتراسونیک
برداشتن جرم سخت و کلکولوس در بالا و تا حدی زیر لثه
سریع، مؤثر و کمدرد با کاهش التهاب لثه
ممکن است در دندانهای بسیار حساس کمی آزاردهنده باشد
دستی
تمیز کردن دقیق نواحی ظریف زیر لثه و باقیمانده جرم
دقت بالا در نقاطی که دستگاهها بهسختی میرسند
زمانبر و ناکافی برای حجم بالای جرم
📌 نکته کاربردی: بهترین نتیجه معمولاً با ترکیب این روشها بهدست میآید؛ ابتدا اولتراسونیک برای جرم سخت، سپس ابزار دستی برای جزئیات و در پایان ایرفلو برای لکهزدایی و صیقل سطح دندان.
جرمگیری دندان درد دارد؟ مدتزمان و فاصله مناسب انجام
برای بیشتر افراد، جرمگیری دندان درمانی بدون درد یا با ناراحتی بسیار خفیف است. در صورت لثههای حساس، التهاب شدید یا وجود جرمهای زیر لثهای، از بیحسی موضعی استفاده میشود تا تجربهی درمان کاملاً راحت باشد. این روش معمولاً بین ۳۰ تا ۶۰ دقیقه زمان میبرد و در موارد جرم سنگین یا زیر لثهای ممکن است تا ۹۰ دقیقه طول بکشد.
توصیه میشود برای حفظ سلامت لثه و جلوگیری از بازگشت جرم، جرمگیری دندان هر ۶ ماه یکبار انجام شود. در افرادی که سیگار میکشند، تحت درمان ارتودنسی هستند یا دندانهایشان به لکّهپذیری بالا حساس است، مراجعهی منظمتری (مثلاً هر ۳ تا ۴ ماه) میتواند از بروز عوارض و تشکیل مجدد رسوبات جلوگیری کند.
نتیجه: با انجام جرمگیری در فواصل مناسب و تحت نظر دندانپزشک، میتوان سلامت لثهها، زیبایی لبخند و بوی خوش دهان را برای مدت طولانی حفظ کرد.
نتیجه جرمگیری دندان و براق شدن سطح مینا
بهترین زمان برای جرمگیری دندان؛ کی باید اقدام کنیم؟
یکی از پرسشهای پنهان و مهم کاربران این است که چه زمانی وقت جرمگیری دندان است؟ پاسخ کوتاه و علمی این است که برای حفظ سلامت دهان و جلوگیری از تجمع رسوبات سخت، بهترین زمان برای جرمگیری دندان هر ۶ ماه یکبار است.
این فاصله به دندانپزشک اجازه میدهد قبل از تبدیلشدن پلاک نرم به جرم سختشده، آن را حذف کند و از مشکلاتی مانند التهاب لثه، تحلیل استخوان و بوی بد دهان پیشگیری شود.
بااینحال، گاهی بدن شما پیش از موعد هم نشانههایی میفرستد که باید آنها را جدی بگیرید و زودتر به دندانپزشک مراجعه کنید:
خونریزی هنگام مسواک یا نخدندان (علامت التهاب لثه)
بوی بد ماندگار دهان که با مسواک از بین نمیرود
جرم یا لکهٔ قابلمشاهده پشت دندانهای جلویی پایین
حساسیت ناگهانی دندانها یا عقبنشینی لثه
همچنین اگر ارتودنسی دارید، باردار هستید، دیابت دارید یا سیگار مصرف میکنید، بهتر است این فاصله را به هر ۳ تا ۴ ماه کاهش دهید، چون در این شرایط خطر تجمع پلاک و ایجاد جرم بیشتر است.
بهطور خلاصه، مراجعه منظم و توجه به این نشانهها کمک میکند از بین بردن جرم دندان آسانتر، سریعتر و بدون عوارض انجام شود و سلامت دهان و لثه برای سالها حفظ گردد.
عوارض جرمگیری دندان و زمان مراجعه به پزشک
نگرانی دربارهٔ عوارض جرمگیری دندان طبیعی است، اما خبر خوب اینجاست که بیشتر آنها موقتی و نشانهٔ شروع ترمیم لثه هستند نه آسیب. رایجترین واکنشها عبارتاند از:
حساسیت خفیف به سرما یا گرما که معمولاً با استفاده از خمیردندان ضدحساسیت برطرف میشود.
خونریزی جزئی لثه هنگام مسواک یا نخدندان که نشانهٔ کاهش التهاب است.
تورم یا التهاب خفیف لثه که در عرض چند روز فروکش میکند.
احساس لق شدن موقت دندانها که پس از برداشته شدن جرم و بازگشت وضعیت طبیعی دندان ایجاد میشود و بهمرور از بین میرود.
اگر این علائم بیش از ۷ تا ۱۰ روز ادامه داشت، یا با درد شدید، خونریزی غیرعادی و بوی بد دهان همراه بود، مراجعه به دندانپزشک ضروری است.
برای آشنایی کامل با تمام عوارض جرمگیری دندان، راههای پیشگیری از آنها و مواردی که باید جدی گرفته شوند، پیشنهاد میکنیم حتماً مقالهی اصلی ما با عنوان «عوارض جرمگیری دندان» را مطالعه کنید. در آن مقاله بهصورت تخصصی و علمی همهی جزئیاتی که قبل از مراجعه باید بدانید توضیح داده شده است.
مراقبتهای قبل و بعد از جرمگیری دندان
برای کاهش حساسیت دندانی، بهبود التهاب لثه و ماندگاری نتیجهٔ جرمگیری دندان، این نکات کوتاه و عملی را دقیق اجرا کنید.
قبل از مراجعه
از ۲۴ ساعت پیش، مصرف خوراکیهای خیلی داغ/سرد و نوشیدنیهای اسیدی (نوشابه، آبلیمو) را کم کنید.
با مسواک نرم و نخدندان بهطور منظم تمیز کنید؛ داروهای مصرفی و سابقهٔ حساسیت را به دندانپزشک اطلاع دهید.
اگر سابقهٔ حساسیت لثه دارید، از شب قبل از خمیردندانِ ضدحساسیت استفاده کنید.
یک وعدهٔ سبک بخورید و از مصرف سیگار و قهوهٔ غلیظ پیش از ویزیت بپرهیزید.
بعد از جرمگیری
تا ۲۴–۴۸ ساعت از خوراکیهای خیلی داغ/سرد/اسیدی و نوشیدنیهای رنگی (چایِ پررنگ، قهوه) دوری کنید.
روزانه مسواک نرم بزنید و تا ۲ هفته از خمیردندانِ ضدحساسیت استفاده کنید.
نخدندان را از روز دوم از سر بگیرید؛ در ارتودنسی/ایمپلنت از واترفلاس کمک بگیرید.
دهانشویهٔ غیرالکلی را فقط طبق تجویز استفاده کنید؛ مصرف خودسرانه و طولانیمدت توصیه نمیشود.
خونریزی یا حساسیتِ ادامهدارِ بیش از ۷–۱۰ روز، درد ضربانی یا بوی بدِ ماندگار = ویزیت مجدد.
برای ماندگاری نتیجه، در صورت نیاز پولیش/بروساژ دورهای و مراجعهٔ هر ۶ ماه را فراموش نکنید.
نکته: اجرای دقیق این چکلیست، درد و حساسیت پس از جرمگیری دندان را کم میکند، از تشکیل مجدد جرم پیشگیری میکند و رنگپذیری دندانها را کاهش میدهد.
جرمگیری اصولی ایمن است، اما خطرات جرمگیری دندان در صورت انجام توسط افراد غیرمتخصص یا در بیماریهای زمینهای چیست؟
علائم هشدار، تداخل دارویی و شرایطی که نیاز به احتیاط دارد را در راهنمای «خطرات جرمگیری دندان» مرور کنید.
هزینهٔ جرمگیری دندان در تهران (۱۴۰۴)
هزینهٔ جرمگیری دندان در سال ۱۴۰۴ برای دو فک با روش اولتراسونیک و پولیش حدود ۱٬۹۰۰٬۰۰۰ تومان است. این هزینه بسته به روش (ایرفلو یا زیر لثه)، شدت جرم، وضعیت لثه و تجربهٔ دندانپزشک متغیر است. در جدول زیر جزئیات کامل را ببینید:
هزینهٔ جرمگیری دندان با دستگاه ایرفلو – تهران (۱۴۰۴) میانگین تعرفه برای دو فک
خدمت
توضیح
هزینه
جرمگیری کامل با ایرفلو
پاکسازی عمیق جرم و لکههای چای، قهوه و سیگار بدون آسیب به مینا
۱٬۹۰۰٬۰۰۰ تومان
💡 این تعرفه برای جرمگیری دو فک با دستگاه ایرفلو است. هزینه نهایی ممکن است بسته به شدت رسوبات، وضعیت لثه یا نیاز به درمانهای تکمیلی کمی تغییر کند.
از بین بردن جرم دندان: روشهای مؤثر و ایمن
«از بین بردن جرم دندان» یعنی حذف کلکولوس سخت و چسبیده به سطح دندان که فقط با جرمگیری حرفهای با دستگاه اولتراسونیک یا ابزار دستی ممکن است. روشهای خانگی نمیتوانند جرم قدیمی را بردارند، اما میتوانند از تشکیل مجدد آن جلوگیری کنند و پلاک و بیوفیلم میکروبی را کنترل کنند.
راهکارهای خانگی مؤثر برای پیشگیری از تشکیل جرم جدید:
استفاده از مسواک نرم یا برقی با خمیردندان حاوی فلوراید، دوبار در روز.
نخدندان یا واترفلاس روزانه برای حذف پلاک بین دندانی.
محدود کردن مصرف نوشیدنیهای رنگی (چای، قهوه) و ترک سیگار؛ حتماً پس از مصرف دهان را با آب بشویید.
بهکارگیری دهانشویهٔ غیرالکلی تنها طبق تجویز دندانپزشک.
هشدار مهم: روشهای خانگی ساینده یا اسیدی مانند جوششیرین یا سرکه در صورت استفادهٔ زیاد میتوانند به مینای دندان آسیب بزنند و در شرایطی مثل تحلیل لثه نباید استفاده شوند.
فرآیند جرمگیری دندان در کلینیک تخصصی با پودر اورجینال
مواردی که نیاز به مراجعه فوری برای جرمگیری دندان دارند:
خونریزی مداوم هنگام مسواک یا نخدندان
بوی بد دهان که با رعایت بهداشت برطرف نمیشود
عقبنشینی لثه یا لقی دندانها
درد هنگام جویدن یا گذشته بیش از ۱۲ ماه از آخرین جرمگیری
اجرای این موارد، در کنار جرمگیری دندان حرفهای، مؤثرترین راه برای حفظ سلامت لثه، پیشگیری از التهاب و جلوگیری از تشکیل مجدد رسوبات سخت است.
مقایسه جرمگیری حرفهای و خانگی؛ کدام واقعاً مؤثر است؟
یکی از پرسشهای پرتکرار کاربران این است که آیا میتوان جرمگیری دندان را در خانه انجام داد یا نه. پاسخ علمی و قطعی این است که جرم سختشده (کلکولوس) فقط با ابزارهای حرفهای دندانپزشکی مانند اولتراسونیک یا اسکیلر دستی برداشته میشود و هیچ روش خانگی نمیتواند آن را از بین ببرد.
با اینحال، روشهای خانگی میتوانند در پیشگیری از تشکیل جرم جدید و کاهش پلاک میکروبی مؤثر باشند و نقش مکمل مهمی در کنار جرمگیری حرفهای ایفا کنند:
استفاده از مسواک نرم یا برقی و خمیر دندان حاوی فلوراید، دو بار در روز.
نخدندان یا واترفلاس روزانه برای تمیز کردن فضاهای بیندندانی.
کاهش مصرف نوشیدنیهای رنگی مانند چای و قهوه و ترک سیگار.
آبکشی دهان بعد از هر وعده غذایی و استفاده از دهانشویههای ضدباکتری.
توجه: روشهای ساینده یا اسیدی مانند جوششیرین یا سرکه، اگر بیش از ۱ تا ۲ بار در هفته استفاده شوند، میتوانند به مینای دندان آسیب برسانند، مخصوصاً در افرادی با لثه تحلیلرفته یا دندانهای حساس.
در نتیجه، از بین بردن جرم دندان فقط با مراجعه به دندانپزشک و جرمگیری حرفهای ممکن است، اما ترکیب آن با مراقبتهای خانگی صحیح، بهترین راه برای داشتن دندانهایی سالم، براق و بدون جرم در طولانیمدت است.
پیشگیری از تشکیل جرم پس از جرمگیری دندان
مسواکزدن به روش Bass با زاویهٔ ۴۵ درجه روی لبهٔ لثه، روزی ۲ بار/۲ دقیقه؛ مسواک نرم یا برقی با سر کوچک.
نخدندان هر شب؛ در فواصل باز از برس بیندندانی یا واترفلاس استفاده شود.
پس از چای، قهوه و سیگار: دهان را با آب بشویید یا آدامس زایلیتول ۵–۱۰ دقیقه بجوید تا بزاق افزایش یابد و لایههای میکروبی چسبنده مهار شوند.
میانوعدههای قندی/چسبنده را کم کنید؛ نوشیدنیهای اسیدی را با نی بخورید و در دهان نگه ندارید.
مسواک زبان روزانه برای کاهش مخزن میکروبی و بوی بد دهان.
فلوراید مؤثر: خمیردندان ۱۴۵۰ppm؛ شبها بعد از مسواک آبکشی نکنید (spit, don’t rinse) تا فلوراید روی دندان بماند.
دهانشویهٔ غیرالکلی فقط در صورت تجویز؛ کلرهگزیدین حداکثر ۷–۱۰ روز، نه مصرف دائمی.
تعویض مسواک هر ۳ ماه یا پس از بیماریهای تنفسی.
در دندانقروچه یا رفلاکس معده: استفاده از نایتگارد/پیگیری پزشکی برای محافظت از مینا.
خودرصدی هفتگی: اگر لبهٔ دندانهای قدامی زبر شد یا لثه هنگام نخدندان خونریزی کرد، زمان مراجعه است.
هیدراته بمانید (آب کافی)؛ خشکی دهان تشکیل پلاک را تند میکند.
ویزیت منظم: جرمگیری دندان هر ۶ ماه؛ در ارتودنسی/دیابت/مصرف دخانیات هر ۳–۴ ماه.
نتیجهٔ عملی: با این روتین، احتمال بازگشت رسوبات سخت کم میشود و از بین بردن جرم دندان در ویزیتهای بعدی سریعتر، کمعارضهتر و ماندگارتر خواهد بود.
جرمگیری دندان در شرایط خاص: ارتودنسی، ایمپلنت، بارداری، دیابت و سیگار
در برخی شرایط، جرمگیری دندان اهمیت بیشتری پیدا میکند و باید با دقت و فواصل کوتاهتر انجام شود تا از عوارضی مانند التهاب لثه، تحلیل استخوان و تجمع پلاک پیشگیری شود.
نکات مهم در شرایط ویژه:
ارتودنسی: بهدلیل تجمع بالای پلاک و بیوفیلم اطراف براکتها، جرمگیری منظم و استفاده از ایرفلو برای حذف لکهها ضروری است.
با براکتها، تجمع پلاک و لکهپذیری بیشتر است؛ جرمگیری حین ارتودنسی چطور و هر چند وقت یکبار باید انجام شود؟
پروتکل ۳–۴ ماهه، ابزارهای ایمن (ایرفلو، واترفلاس) و اشتباهاتی که طول درمان را زیاد میکند را در «جرمگیری حین ارتودنسی» ببینید.
ایمپلنت: پاکسازی حرفهای با نوکهای مخصوص ایمپلنت و ایرفلو با پودر ملایم، از التهاب لثه و پریایمپلنتایتیس جلوگیری میکند.
بارداری: انجام جرمگیری در سهماهه دوم ایمن و مفید است و خطر ژنژیویت بارداری را کاهش میدهد.
دیابت: حذف منظم پلاک و مراجعههای دورهای کوتاهتر به بهبود سلامت لثه و کنترل التهاب کمک میکند.
سیگاریها و مصرفکنندگان زیاد چای/قهوه: بهدلیل لکهپذیری بالا، جرمگیری دندان با ایرفلو و فواصل کوتاهتر برای حفظ سلامت دهان توصیه میشود.
رعایت این نکات در کنار جرمگیری دندان حرفهای، به کاهش التهاب لثه، پیشگیری از تحلیل استخوان و حفظ سلامت ایمپلنت و دندانها کمک میکند.
تفاوت جرمگیری دندان با بلیچینگ (سفیدکردن دندان)
بسیاری از افراد تصور میکنند جرمگیری دندان همان سفیدکردن است، اما این دو روش هدف و نتیجهٔ متفاوتی دارند.
جرمگیری دندان یک درمان پیشگیرانه و درمانی است که برای حذف جرم سختشده، پلاک میکروبی و لکههای سطحی انجام میشود تا از التهاب لثه، بوی بد دهان و پوسیدگی جلوگیری کند و سلامت دهان حفظ شود.
بلیچینگ یا سفیدکردن دندان یک روش زیبایی است که با استفاده از مواد خاص، رنگ طبیعی دندان را چند درجه روشنتر میکند اما هیچ تأثیری بر جرم یا پلاک ندارد.
اگر هدفت فقط «سفیدتر شدن دندانها»ست، ابتدا باید جرمگیری انجام شود تا سطح دندان کاملاً تمیز باشد و سپس تصمیم بگیری که آیا به بلیچینگ نیاز داری یا خیر. انجام بلیچینگ بدون جرمگیری، نتیجهٔ مطلوبی نخواهد داشت.
ترکیب جرمگیری دندان و بلیچینگ در کنار هم، هم سلامت دهان را حفظ میکند و هم لبخندی روشنتر و زیباتر به شما میدهد.
سوالات پرتکرار دربارهٔ جرمگیری دندان
۱. آیا جرمگیری دندان درد دارد؟
خیر، معمولاً بدون درد است؛ در صورت لثهٔ حساس از بیحسی موضعی استفاده میشود.
۲. هر چند وقت یکبار باید جرمگیری انجام شود؟
هر ۶ ماه یکبار؛ در ارتودنسی، دیابت یا سیگار ممکن است فاصله کوتاهتر شود.
۳. فرق ایرفلو با اولتراسونیک در جرمگیری چیست؟
ایرفلو لکهها و بیوفیلم را پاک میکند؛ اولتراسونیک برای حذف جرم سخت بهکار میرود.
۴. بعد از جرمگیری دندان چه مراقبتهایی لازم است؟
۲۴–۴۸ ساعت خوراکیهای داغ و اسیدی نخورید، ۲ هفته خمیردندان ضدحساسیت استفاده کنید، نخدندان از روز دوم.
۵. آیا جرمگیری در بارداری بیخطر است؟
بله، معمولاً در سهماههٔ دوم ایمن و توصیهشده است.
۶. آیا جرمگیری باعث لق شدن دندانها میشود؟
خیر، بلکه جرمگیری دندان با حذف رسوبات، از تحلیل لثه و لق شدن جلوگیری میکند.
۷. آیا میتوان جرم دندان را در خانه از بین برد؟
خیر، جرم سخت فقط با ابزار حرفهای برداشته میشود؛ روشهای خانگی فقط از تشکیل آن جلوگیری میکنند.
۸. جرمگیری دندان چقدر طول میکشد؟
معمولاً ۳۰ تا ۶۰ دقیقه؛ در موارد شدید یا زیرلثهای تا ۹۰ دقیقه زمان میبرد.
۹. آیا جرمگیری باعث سفید شدن دندانها میشود؟
تا حدی بله، چون لکهها را برمیدارد، اما برای سفیدتر شدن واقعی باید بلیچینگ انجام شود.
۱۰. آیا بعد از جرمگیری نیاز به پولیش هست؟
بله، پولیش سطح دندان را صیقلیتر میکند و از چسبیدن دوبارهٔ پلاک جلوگیری میکند.
جمعبندی و توصیهٔ نهایی دربارهٔ جرمگیری دندان
اهمیت جرمگیری دندان فقط به زیبایی خلاصه نمیشود؛ این درمان بخش جداییناپذیر از مراقبت حرفهای دهان و دندان است که با حذف رسوبات سخت، پلاکهای میکروبی و لکههای سطحی، از بروز مشکلاتی مانند پوسیدگی دندان، التهاب و تحلیل لثه، بوی بد دهان و عفونتهای مزمن دهانی جلوگیری میکند.
علاوهبراین، جرمگیری سطح دندان را برای انجام درمانهای زیبایی مانند بلیچینگ (سفیدکردن دندان) آماده میسازد.
برای حفظ سلامت دهان و پیشگیری از عوارض جدی، توصیه میشود هر ۶ ماه یکبار برای از بین بردن جرم دندان و ارزیابی وضعیت لثه به دندانپزشک مراجعه شود.
در شرایط خاص مانند ارتودنسی، وجود ایمپلنت، دیابت یا دوران بارداری، این فواصل بهتر است کوتاهتر باشند. همچنین، رعایت دقیق بهداشت روزانه دهان، استفاده منظم از نخدندان و دهانشویه میتواند از تشکیل مجدد پلاک و جرم پیشگیری کند.
در نهایت، ترکیب جرمگیری دندان حرفهای با مراقبتهای خانگی اصولی نهتنها سلامت دهان و لثه را تضمین میکند، بلکه موجب میشود دندانها سفیدتر، تنفس خوشبوتر و لبخند شما ماندگارتر شود.
